Menu
Xem lẹ

Trang nhà > Phố phường > Phường Hàng Bồ > Phố Thuốc Bắc

Drug Street

Phố Thuốc Bắc

Rue des Plantes médicinaux

Thứ Tư 18, Tháng Năm 2011

Phố Thuốc Bắc dài 328m, từ ngã ba Hàng Mã chạy xuống phía nam, cắt qua các ngã tư Hàng Cá—Lò Rèn, Lãn Ông—Hàng Vải rồi đến các ngã ba Hàng Bút, Hàng Phè và nối với ngã tư Hàng Bồ—Hàng Thiếc—Bát Đàn. Nay thuộc: phường Hàng Bồ, quận Hoàn Kiếm, TP Hà Nội. Cách Hồ Gươm: 700m về phía tây-bắc. Điểm dừng bus lân cận: 115 Phùng Hưng (xe 01, 18, 23, 36ct), 50 Hàng Cót (01, 36ct), 22c Hàng Lược (31)

Bát Đàn—Thuốc Bắc. Ảnh ©2013 NCCong

Lược sử

Phần lớn phố này nguyên là đất thôn Đông Thành, thuộc tổng Tiền Túc (sau đổi là tổng Thuận Mỹ), huyện Thọ Xương thời Nguyễn. Đoạn cuối giáp phố Hàng Bồ thì thuộc thôn Nhân Nội, cùng tổng. Đoạn giữa phố từ xưa đã nổi tiếng với các cửa hiệu thuốc Đông y, do đó mà thành tên.

Thuốc Bắc—Hàng Vải. Ảnh ©2012 NCCong

Người bán thuốc ở khu vực này phần đông gốc từ làng Đa Ngưu ra Hà Nội làm ăn. Các cửa hiệu thường có quan hệ họ hàng hoặc làng xóm nên nếu khách mua mà không có đủ thuốc trong đơn thì vẫn thường lấy lẫn của nhau mà bán, khỏi cần nhiều vốn.

Cửa hiệu cũng khá đơn giản: những thúng mẹt đựng các vị thuốc sống bày ngay xuống mặt đất từ trong nhà ra đến ngưỡng cửa; thuốc để nguyên cả cành, cả rễ chưa cắt, củ chưa thái, những gói giấy bọc những hạt nhỏ, khách đi qua ngửi thấy mùi các vị thuốc bốc ra thơm lừng.

Ngã ba Thuốc Bắc—Hàng Phèn. Panorama ©2014 NCCong

Chính quyền thời thuộc Pháp đã gộp năm đoạn phố cũ trước đây đều rất ngắn thành một phố thẳng dài, đặt tên là Rue des Médicaments (dịch nghĩa đen “phố Hàng Thuốc”). Từ năm 1945 bác sĩ Trần Văn Lai thị trưởng Hà Nội đổi lại là phố Thuốc Bắc.

Đoạn từ ngã tư Hàng Phèn đến ngã tư Hàng Bồ—Hàng Thiếc trước kia chuyên bán các thứ hàng giấy bút và đồ dùng văn phòng khác nên gọi là Hàng Bút (khác với phố Hàng Bút bây giờ mà trước kia gọi là Hàng Mụn).

Hàng Bút—Thuốc Bắc. Ảnh ©2015 NCCong

Đoạn phố ở vào khoảng giữa hai ngã ba Hàng Mụn và Hàng Phèn vốn là một bề mặt của khu chợ Đông Thành cũ. Ngay cạnh nơi đây hiện vẫn còn ngôi đình nhỏ nhưng rất đẹp của thôn Đông Thành. Đình được xây từ thời Nguyễn, trong hậu cung có thờ thần Huyền Thiên Trấn Vũ. Từ năm 2014 đình được tôn tạo và xếp hạng Di tích lịch sử — văn hóa của thành phố Hà Nội.

Ngã phố Thuốc Bắc—Hàng Mã. Panorama ©2010 NCCong

Đoạn phố mặt chợ Đông Thành cũ có tên là Hàng Vải và được gọi rõ hơn là Hàng Vải Thâm để phân biệt với Hàng Vải Nâu tức phố Hàng Vải bây giờ. Tuy thế trước kia tại đây lại bán các thứ vải tấm khổ nhỏ chỉ độ hai gang tay do khung cửi cổ truyền vùng Kẻ Bưởi dệt ra.

Dân cư quanh chợ Đông Thành cũ trước kia chủ yếu buôn bán hàng nội hoá thủ công và vải vóc nội ngoại nên đa số chỉ là tầng lớp trung lưu; nhà ở của họ không thay đổi nhiều. Đến khoảng thập niên 1930 mới có những cửa hàng to và nhà gác cao, hiện đại hơn.

Lãn Ông—Thuốc Bắc. Ảnh ©2015 NCCong

Đoạn phố cũ Hàng Thuốc Bắc kéo từ ngã tư Hàng Vải đến ngã ba Hàng Mụn, chủ yếu gồm những cửa hàng bán các vị thuốc Nam, còn những cửa hàng thuốc Bắc (dược liệu Trung Quốc) lại tập trung ngay sát đó ở phố Phúc Kiến (nay là Lãn Ông).

Từ ngã tư Thuốc Bắc—Hàng Vải đến Hàng Mã, xưa kia gồm hai đoạn phố ngắn có tên Hàng Áo Cũ và Hàng Khoá, cách nhau bởi phố Lò Rèn.

Thuốc Bắc—Hàng Cá. Ảnh ©2014 NCCong

Tại đoạn phố Hàng Áo Cũ người ta buôn bán những quần áo cũ đã dùng rồi và chăn màn may sẵn. Quần áo cũ thường là thứ hàng the lụa của các nhà đại gia may trong dịp hiếu hỷ cho khách dự lễ mặc, xong việc thừa nhiều đem bán đi. Ở đây còn bán quần áo sân khấu tuồng chèo và khăn chầu áo ngự cho những người lên đồng.

Đoạn phố Hàng Khoá ngày trước đã có các cửa hàng khoá, bán khoá sắt chủ yếu làm từ mấy phố gần đó hoặc khoá đồng do thợ làng Phùng Khoang đúc. Đến khi người ta sính dùng khoá tây, trùng với thời kỳ xây dựng lớn thì những nhà buôn khoá cũng quay ra buôn sắt, cho nên còn có tên phố Hàng Sắt.

Ngã tư Thuốc Bắc—Lò Rèn. Panorama ©2014 NCCong

Kiến trúc trên phố hiện nay pha trộn các kiểu cũ, mới. Một loạt các ngôi nhà từ phố 65 đến 77 mang phong cách phương tây, chỉ ngôi nhà số 71 còn giữ phong cách truyền thống. Ngày nay nhiều cửa hiệu tại phố Thuốc Bắc buôn bán đủ các loại mặt hàng như khoá, két bạc và một số vật liệu kiến thiết bằng kim loại. Đặc biệt có ngôi nhà số 87 là nơi cố họa sĩ Bùi Xuân Phái từng sinh sống.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận


Bài và ảnh: Đông Tỉnh NCCong

Có nhắn tin hay bình luận gì không?

Diễn đàn ghi danh mới được đăng

Trước khi tham gia vào diễn đàn này, bạn phải ghi danh. Nếu chưa ghi danh, bạn phải ghi danh.

Đường nốighi danhquên mật mã?