Menu
Xem lẹ

Trang nhà > Đình làng > Đình Tường Phiêu

Tuong Phieu village hall

Đình Tường Phiêu

Maison communale de Tuong Phieu

Thứ Bảy 2, Tháng Ba 2019

Đình Tường Phiêu có từ TK 17. Thờ thành hoàng: Thánh Tản Viên. Xếp hạng: Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia đặc biệt (2018). Địa chỉ: thôn Tường Phiêu, xã Tích Giang, huyện Phúc Thọ, TP Hà Nội. Toạ độ: 21°06’51"N 105°31’01"E. Cách Hồ Gươm: 44km về hướng tây. Điểm dừng bus lân cận: Trường Hữu Nghị T78 ven QL32 (xe 20b, 70, 70b, 77, 89, 92)

Bản đồ trực tuyến

Lược sử

Xưa kia thôn Tường Phiêu thuộc xã Trạch Mỹ Lộc, tổng Tường Phiêu, huyện Tùng Thiện, tỉnh Sơn Tây (cũ), nay thuộc xã Tích Giang, huyện Phúc Thọ, TP Hà Nội. Đình làng là một kiến trúc cổ từ thế kỷ 17 nằm bên dòng sông Tích. Trong đình có thờ Tản Viên Tam Thánh là ba vị đã dạy cho dân trồng lúa, trồng dâu, nuôi tằm... và cả cách dập nước bằng sào nứa để bắt cá.

Trải qua thách thức của thời gian và khí hậu, ngôi đình vẫn đứng trang nghiêm như một chứng tích về truyền thống văn hoá lâu đời của người dân nơi đây. Các di vật bên trong và truyền thuyết về ba vị thần núi Tản Viên là những tư liệu quý về lịch sử, phong tục, tập quán của xứ Đoài xưa…

Đình được tu sửa nhiều lần, lần đầu vào thời vua Lê Dụ Tông – niên hiệu Bảo Thái (thế kỷ 18) nhưng dáng dấp và di vật mang nhiều dấu ấn từ thế kỷ 17 và phần cổ ngỗng – giá chiêng lại là của thế kỷ 19. Bên cạnh kiến trúc tuyệt đẹp, những mảng chạm khắc độc đáo của đình đã lôi cuốn bao nhiêu du khách đến đây. Để tôn vinh và bảo vệ những giá trị nói trên, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 1820/QĐ-TTg ngày 24/12/2018, xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt cho đình Tường Phiêu.

Đình Tường Phiêu. Panorama (c) NCCong 2019

Kiến trúc

Khuôn viên đình bao bọc bởi một bức tường đá ong đặc trưng của xứ Đoài. Tam quan mới được xây lại bằng đá ong theo kiểu nghi môn với 4 trụ biểu và 2 cửa bên. Đại đình gồm 5 gian 2 chái, quay mặt về núi Ba Vì ở hướng tây-nam. Mặt bằng xây dựng có bố cục hình chữ "Nhất" (一), rộng 20m, sâu 13m.

Tại đầu hồi đình có treo dọc một chiếc mõ cá. Trên bờ nóc đình có đắp hình rồng lớn như một biểu tượng kiến trúc trước thời Nguyễn. Đình không dùng gỗ mít làm cột nên chiều cao được nâng lên, khám thờ được làm lửng trên các cột, trong khám đặt ba long ngai với bài vị cuả Tam Thánh.

Những mảng chạm khắc trên gỗ quý được gắn ở bộ vì – xà – nóc và hiên gác. Trang trí tiêu biểu là hình con hươu chở mặt trời đi - biểu tượng của nguồn sống - và hình người mang đậm chất dân gian. Cần lưu ý hình tượng con rồng ở đây trông khác hẳn với những bàn tay vuốt râu, nắm tóc hoặc con lân đầu rồng, thân hươu… Bên cạnh các đề tài chính thống được tạo tác công phu như “rồng mẫu tử”, long mã, chim phượng ở các bức cốn, còn có những mảng phù điêu chạm nổi như các tiên nữ bay, tiên nữ cưỡi rồng, cảnh đội lễ lên đình, chùa... với bố cục hồn nhiên, sinh động.

Di sản

Ngoài phần điêu khắc, trong đình còn lưu giữ được: 9 sắc phong, bộ lọng, long ngai, lư hương, chân đèn... Mùa xuân, tại Tường Phiêu có tổ chức lễ hội vào rằm tháng Giêng để tưởng nhớ công ơn Đức Thánh đã đánh giặc giữ nước và dạy bảo dân làng. Sáng ngày 14 trước đó đã có đám rước Thánh ra đền Ngo cách đình chừng 1km, buổi tối lại đốt đuốc sáng rực rước về. Đến ngày 16 thì làm lễ tế tạ.

Mùa hè, vào ngày Thánh tạ thế là 14 tháng 5 Âm lịch, dân làng cũng tổ chức lễ tế tại "lòng giếng" tức gian giữa đình. Mùa thu, đến ngày Thánh được phong chức là ngày 15 tháng 8 Âm lịch cũng có lễ tế. Mùa đông, vào ngày 15 tháng Chạp thì có lễ tế tạ cuối năm.

Di tích lân cận


Bài và ảnh: Đông Tỉnh NCCong

Có nhắn tin hay bình luận gì không?

Diễn đàn ghi danh mới được đăng

Trước khi tham gia vào diễn đàn này, bạn phải ghi danh. Nếu chưa ghi danh, bạn phải ghi danh.

Đường nốighi danhquên mật mã?