Menu
Xem lẹ

Trang nhà > Vườn Thiền > Chùa Vân Hồ

Chùa Vân Hồ

Thứ Sáu 23, Tháng Tám 2019

Chùa Vân Hồ tên chữ Tào Sách Tự và Linh Thông Tự, có từ thời Trần. Xếp hạng: Di tích quốc gia (1988). Địa chỉ: số 40 Lê Đại Hành, phường Lê Đại Hành, quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội. Toạ độ: 21°00’40"N 105°50’56"E. Cách Hồ Gươm: 2,5km về hướng nam. Điểm dừng bus lân cận: 188 Bà Triệu (xe 08, 23, 31, 35, 38, 52), Hoa Lư (23), 319 Phố Huế (08, 31, 35, 38, 52)

Bản đồ trực tuyến

Lược sử

Chùa Vân Hồ có tên chữ Tào Sách Tự và Linh Thông Tự, được xây dựng từ thời Trần. Ngày 16-11-1988, Bộ Văn hoá và Thông tin đã xếp hạng đây là một di tích lịch sử kiến trúc nghệ thuật quốc gia. Địa chỉ hiện nay ở tại số nhà 40 phố Lê Đại Hành, thuộc phường Lê Đại Hành, quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội.

Tương truyền, chùa Vân Hồ toạ lạc trên nền thư viện cũ của hoàng tử Linh Lang, ở gần đàn Nam Giao. Theo thần tích về thành hoàng làng Yên Phụ, ngài tên húy là Uy Đô, hiệu Uy Linh Lang, vốn là con của đức vua Trần Thánh Tông [1] (theo sách “Tây Hồ chí” và “Thăng Long cổ tích khảo” thì lại là con trai thứ 7 của vua Trần Nhân Tông, trị vì 1279—1293). Chàng không thích sống đời vương giả mà lại chuyên tâm nghiên cứu đạo Phật và tu Thiền.

Khi quân Nguyên xâm chiếm nước ta, Uy Linh Lang được vua cho thành lập “Thiên tử quân” và đã chỉ huy đạo binh này góp công lớn vào chiến thắng chung của dân tộc. Ngày 8-8 năm Bính tuất (1286) ngài hoá khi mới 36 tuổi; vua phong tước Dâm Đàm đại vương. Đến đời vua Trần Nghệ Tông, lại được truy phong là Dực chính hiển ứng phu hựu đại vương.

Trải qua mấy trăm năm, đàn Nam Giao không còn. Chùa Vân Hồ đã nhiều lần đổ nát rồi lại được trùng tu, tôn tạo như một di tích đẹp và rộng rãi ở ven sông Kim Ngưu ăn thông với hồ Khang Thuỷ, từng được coi là thắng cảnh thứ nhì của Thăng Long, chỉ đứng dưới hồ Tây (tức Dâm Đàm: đầm Sương Mù). Đến đầu thế kỷ 20, người Pháp đã xẻ đôi Khang Thuỷ để làm đường sắt Bắc-Nam và lấp bớt mặt nước để mở rộng đô thị, dân gian gọi là hồ Ba Mẫu và Bảy Mẫu. Khuôn viên chùa cũng bị thu hẹp, Phật đường phải dịch chuyển về phía đông ở sau nhà Mẫu.

Sân lớn chùa Vân Hồ. Panorama ©2019 NCCong

Kiến trúc và di vật

Sang đầu thế kỷ 21, chùa Vân Hồ được xây dựng lại hoàn toàn mới, phần lớn nguyên liệu là gỗ lim và đá xanh. Sáng ngày 7 tháng 10 năm 2010, tại đây đã long trọng tổ chức Lễ khánh thành và gắn biển công trình kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội. Nhà chùa khi đó có bày cặp tỳ hưu làm bằng đá theo lối Trung Quốc, về sau Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch yêu cầu dẹp bỏ.

Xung quanh chùa có tường bao, kiến trúc hiện nay chủ yếu bao gồm tam quan, sân lớn, Tam Bảo, nhà thờ Tổ, điện Mẫu, điện Uy Linh Lang và vườn tháp với 11 ngôi tháp ba tầng. Tam quan chính nhìn về hướng tây-nam, ba cửa đóng đinh như cổng quan. Cổng hậu nhìn về hướng đông, làm cùng kiểu nhưng chỉ một cửa, mang số 312 phố Bà Triệu, bên cạnh điểm dừng bus đối diện Trung tâm thương mại Vincom (trước là nhà máy cơ khí Trần Hưng Đạo).

Du khách từ cổng chính bước vào sân lớn sẽ thấy trước mặt là nhà thờ Mẫu và điện thờ Thánh Uy Linh Lang, vườn bên trái có các lầu Cô, lầu Cậu. Ngay bên phải tam quan là hòn non bộ ở đầu hồi dãy nhà ngang dài 9 gian, ở giữa có ban thờ Tổ. Hàng hiên cột đá của nhà ngang kéo đến sát sân sau và cổng hậu. Toà tiền đường rộng 5 gian nhìn về hướng tây, Phật điện nối theo hình chuôi vồ với hậu cung sâu 3 gian. Bên phải Tam Bảo là dãy nhà Ni và khu phụ 5 gian, phía sau và vườn tháp.

Ngoài một vài tượng cũ, đồ tế lễ và các ngôi tháp Tổ, đáng tiếc hiện nay trong chùa không còn lưu giữ được những cổ vật phổ biến khác như bia đá và chuông đồng. Cần lưu ý: chùa Vân Hồ trùng tên và còn có thể có chung nguồn gốc thiền phái Tào Động với chùa Tào Sách trên hồ Tây. Hơn nữa hai chùa này đều cùng thờ hoàng tử Uy Linh Lang.

Di tích lân cận


Bài và ảnh: Đông Tỉnh NCCong


[1Hoàng đế thứ hai của nhà Trần, sinh ngày 12 tháng 10 năm 1240, ở ngôi từ năm 1258, mất ngày 3 tháng 7 năm 1290.

Có nhắn tin hay bình luận gì không?

Diễn đàn ghi danh mới được đăng

Trước khi tham gia vào diễn đàn này, bạn phải ghi danh. Nếu chưa ghi danh, bạn phải ghi danh.

Đường nốighi danhquên mật mã?