Nhue River

Sông Nhuệ Rivière Nhuê

, bởi Cong_Chi_Nguyen

Sông Nhuệ là một nhánh lớn của sông Đáy. Sông có tên chữ Nhuệ Giang, chảy từ quận Bắc Từ Liêm xuống theo hướng Bắc-Nam qua các làng mạc của thành phố Hà Nội và huyện Duy Tiên (tỉnh Hà Nam).

Cổng đình Chèm nhìn ra Hồng Hà. Ảnh ©2013 NCCong

Di tích ven sông

Trải mấy nghìn năm đến nay, những người dân sinh sống hai bên dòng sông Nhuệ đã xây dựng và bảo tồn hàng trăm di tích lịch sử - văn hoá quý báu với giá trị kiến trúc - nghệ thuật đặc sắc. Sau đây là những di tích đã được mô tả trong trang web HA NOI 360° và sắp xếp theo thứ tự từ Bắc xuống Nam:

1 Đình Chèm Chùa Chèm Chùa Vẽ
4 Đình Vẽ Làng Cổ Nhuế Chùa Anh Linh
7 Đình Hoàng Đình thôn Viên Đền Bà Chúa (Kẻ Noi)
10 Đình Phú Diễn Đình Văn Trì Chùa Văn Trì (Bồ Đề)
13 Miếu Đồng Cổ Đình Kiều Nhị Chùa Đình Quán (Bà Bông)
16 Đình Hậu Ái Đình Mai Dịch Chùa Thánh Chúa
19 Chùa Hương Đỗ Đình Hòe Thị Đình Thị Cấm
22 Chùa Kim Hoàng Đình Kim Hoàng Đình Phú Mỹ
25 Chùa Đại An Chùa Nhân Mỹ Làng Miêu Nha
28 Chùa Mễ Trì Thượng Đình Mễ Trì Thượng Đình Giao Quang
31 Chùa Giao Quang Đình Phú Đô Chùa Thượng Phú Đô
34 Chùa Cả Phú Đô Đình Phùng Khoang Chùa Thanh Xuân
37 Đình Phú Thứ Đình Đại Mỗ Đền Sa Đôi
40 Đình Trung Văn Đình Ngọc Trục Chùa Ngọc Trục
43 Đình Yên Xá Chùa Thanh An Đền Yên Xá
46 Đình Cầu Đơ Chùa La Khê Đình La Khê, đền Bia Bà
49 Chùa Hà Trì Đình Hà Trì Đình Đa Sĩ
52 Chùa Linh Xá Chùa Cự Đà Đình Hoa Xá, Minh Ngự Lâu
55 Chùa Bối Khê Chùa Bảo Tháp Đình Phú Diễn (Hữu Hòa)
58 Làng Nguyệt Áng Đình Đại Áng Chùa Đại Áng (Thiên Phúc)
61 Đình Siêu Quần Đình Thuỵ Ứng Đình Thượng Cung
64 Làng Ước Lễ Chùa Sổ Chùa Đậu (Thành Đạo)
67 Đình Nghiêm Xá Đình Giẽ Hạ Đình Giẽ Thượng

Địa lý dòng chảy

Năm 1831, vua Minh Mạng ra đạo dụ thành lập tỉnh Hà Nội gồm thành Thăng Long, phủ Lý Nhân v.v.. Sông Hồng và sông Nhuệ được lấy làm ranh giới của tỉnh Hà Nội lúc đó chưa gồm Sơn Tây nhưng lại kéo sang một phần tỉnh Hà Nam bây giờ. Tên Hà Nội có nghĩa là "bên trong sông" tức là khu vực nội địa giữa hai con sông này.

Sông Nhuệ dài 76 km và diện tích lưu vực của nó khoảng 1.075 km² (phần bị các đê bao bọc). Ngoài ra, nối sông Đáy với sông Nhuệ còn có các sông nhỏ như sông La Khê (qua quận Hà Đông), sông Tô Lịch, sông Vân Đình, sông Duy Tiên, sông Ngoại Độ v.v...

Sông Nhuệ lấy nước từ sông Hồng tại cống Liên Mạc (cạnh đền Chèm, quận Bắc Từ Liêm, TP Hà Nội) và cuối cùng đổ vào sông Đáy tại cống Phủ Lý (tỉnh Hà Nam). Sông chảy qua 3 quận (Bắc Từ Liêm, Nam Từ Liêm, Hà Đông) và 4 huyện (Thanh Trì, Thường Tín, Thanh Oai, Phú Xuyên) của TP Hà Nội rồi qua huyện Duy Tiên và TP Phủ Lý của tỉnh Hà Nam.

Ô nhiễm môi sinh

Hiện nay sông Nhuệ đang bị bồi lắng và ô nhiễm rất nặng do nước thải công nghiệp và sinh hoạt từ các xưởng máy và phố phường của Hà Nội [1] và Hà Đông, làm ảnh hưởng rất nhiều tới sức khỏe của những người dân sống trong lưu vực.

Lượng nước thải vào sông Nhuệ với hàm lượng khí ô-xy hoà tan trong đó [2] hầu như không còn nữa đã biến con sông này thành con "sông chết" vì tôm cá không thể sinh sống thiếu ô-xy. Vào mùa khô dòng sông cạn nước, nhiều khúc sông trơ đáy bùn không khác gì bãi rác lộ thiên.

Tái bút.

Bài và ảnh: Đông Tỉnh NCCong

Chú thích

[1một phần là do sông Nhuệ nối với sông Tô Lịch ở gần Văn Điển

[2tức DO, viết tắt từ tiếng Anh: dissolved oxygen