Trang nhà > Vườn Thiền > Chùa Quan Nhân

Quan Nhan pagoda

Chùa Quan Nhân

Sùng Phúc Tự

Chùa Quan Nhân có từ khoảng thế kỷ XVII. Tên chữ: Sùng Phúc Tự. Xếp hạng: Di tích thành phố (2002). Địa chỉ: ngõ 144 Quan Nhân, 2R35+RQ Thanh Xuân, Hanoi, Vietnam. Toạ độ: 21°00’17"N 105°48’34"E. Cách Hồ Gươm: 8km về phía tây-nam. Điểm dừng bus lân cận: Đầu phố Lê Văn Lương (xe 30, 84), Trường THPT Nhân Chính (29, 44), Đd 227 Giáp Nhất (104), BRT Hoàng Đạo Thuý

Cổng chùa Quan Nhân. Ảnh NCCong ©2015

Lược sử

Khi Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư ra Đại La, vùng đất phía nam sông Tô Lịch vẫn còn nhiều rừng nên gọi là Kẻ Mọc, tên chữ Mộc Cự, sau đổi là Nhân Mục. Rồi dân tăng lên đông đúc, phải chia thành 2 xã Nhân Mục Cựu (gồm Thượng Đình, Hạ Đình) và Nhân Mục (gồm Quan Nhân, Cự Lộc, Chính Kinh, Giáp Nhất). Đến nay một số thôn này vẫn được gọi trong dân gian với tiếng Mọc kèm vào đầu. Xã Nhân Mục sau đổi tên Nhân Chính, thuộc huyện Từ Liêm; từ 1-1-1997 trở thành một phường của quận Thanh Xuân, Hà Nội.

Vùng Nhân Mục giàu truyền thống hiếu học, thời phong kiến nhiều người từng đỗ đạt và làm quan. Làng Quan Nhân vốn là một trang ấp ở bên trái con đường Thượng đạo đi lên Cống Mọc, nơi có cầu bắc qua sông Tô Lịch, nối trấn Sơn Nam với Thăng Long. Sùng Phúc Tự là một ngôi chùa của làng Quan Nhân. Đến thế kỷ XIX thì làng đã thuộc loại khá lớn, được chia thành xóm Chùa và xóm Sòi.

Sân chùa Quan Nhân. Ảnh NCCong ©2015

Chùa toạ lạc trên một khu đất ven hồ Quan Nhân, cách Cống Mọc khoảng 800m và cách Hồ Gươm chừng 8km về phía tây-nam. Từ trung tâm Hà Nội ta có thể đến cụm di tích đình—chùa Quan Nhân bằng nhiều lối đi. Nếu đi theo đường Láng thì qua cầu Mọc vào phố Quan Nhân rồi rẽ phải vào ngõ 144 đi tiếp 200m sẽ thấy ngôi chùa ở ven hồ. Nếu theo đường Nguyễn Trãi thì rẽ phải vào phố Vũ Trọng Phụng rồi lại rẽ phải vào phố Quan Nhân cũng sẽ tới ngõ 144. Nếu theo đường Lê Văn Lương thì rẽ trái sang phố Hoàng Đạo Thuý rồi đi tiếp vào ngõ 144 Quan Nhân.

Về việc hình thành ngôi chùa, cho đến nay ta chưa biết được ngày tháng chính xác. Tuy vậy, theo truyền thuyết dân gian căn cứ vào nội dung tấm bia đá tại đình Quan Nhân có ghi niên đại Chính Hoà 22 (năm 1701) và bài minh trên chuông chùa, có lẽ chùa được xây sớm nhất là vào thế kỷ XVII. Suy luận từ việc chùa đã nhiều lần được trùng tu, cũng như các đặc trưng tiêu biểu của nghệ thuật chạm khắc thế kỷ XIX có trên kiến trúc và hệ thống tượng gỗ hiện còn tại đây thì niên đại phải là cuối thời Lê hoặc muộn nhất là đầu thời Nguyễn.

Lầu Quan Âm chùa Quan Nhân. Ảnh NCCong ©2015

Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, khu vực đình chùa Quan Nhân là một cơ sở hoạt động bí mật của cán bộ Việt Minh. Sau ngày 19-12-1946 nhân dân địa phương và các vị sư tu hành tại đây tích cực đóng góp nhiều công của và sức lực hưởng ứng “Lời kêu gọi Toàn quốc kháng chiến”. Ngày 24-2-1949 ni sư Thích Đàm Tỵ anh dũng hy sinh trong khi làm nhiệm vụ tại chùa, về sau đã được Nhà nước ghi nhận và truy tặng bằng “Tổ Quốc ghi công”.

Năm 2002, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội đã ra quyết định công nhận chùa Quan Nhân là Di tích Lịch sử - Kiến trúc Nghệ thuật. Năm 2005 chùa lại được UBND TPHN gắn biển Di tích Cách mạng - Kháng chiến.

Bia hậu chùa Quan Nhân. Ảnh NCCong ©2015

Kiến trúc

Năm 1990, nhân dân cùng nhà chùa xây dựng cổng Tam quan, đến năm 2000 trùng tu Tam bảo, sân gạch, tường bao và khu phụ. Năm 2004, nhà chùa hoàn tất việc tôn tạo lại khu vực nhà Tổ và Trai đường với tổng số vốn tới hơn 500 triệu đồng. Ngoài tiền của, nhân dân còn cung tiến nhiều hiện vật như cột, y môn, cửa võng v.v… nên trong chùa có bia công đức và tiếp tục thờ Hậu.

Nhân dịp Đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội, chùa Quan Nhân tiếp tục nhận được sự quan tâm của chính quyền và nhân dân quận Thanh Xuân thông qua thiết kế quy hoạch tổng thể và đầu tư tôn tạo. Diện tích mặt bằng kiến trúc trong khuôn viên chùa là 1.930m2, chia làm 2 khu vực lớn (1.804m2) và nhỏ (126m2). Các hạng mục công trình chính gồm có: Tam quan, sân vườn, Tam bảo, nhà Mẫu, nhà Tổ, nhà khách, Tăng phòng, và tường bao xung quanh. Ngày 01-9-2010, chùa được gắn biển ghi nhận “Công trình chào mừng 1000 năm Thăng Long – Hà Nội”.

Hồ sen trước chùa Quan Nhân. Panorama NCCong ©2015

Di tích lân cận

Bản đồ trực tuyến


Bài và ảnh: Đông Tỉnh NCCong