Phan Boi Chau Street

Phố Phan Bội Châu

潘 佩 珠 街

streetHoàn Kiếm district

Phố Phan Bội Châu dài 487m, rộng 12m, đi từ ngã 5 Cửa Nam đến phố Trần Hưng Đạo, cắt qua các phố Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt. Nay thuộc: phường Cửa Nam, quận Hoàn Kiếm, TP Hà Nội. Cách BĐX Bờ Hồ: 1,1km (hướng 8h). Trạm bus lân cận: 7 Nguyễn Thái Học (xe 02, 23, 34, 45), Lê Duẩn (01, 32, 38, 40, CNG03), Lý Thường Kiệt (49), Quán Sứ (01, 32, 40, CNG03)

Lược sử

Phố Phan Bội Châu nằm trên địa phận của 4 thôn Anh Mỹ, Nam Môn, Hoa Ngư và Yên Tập, đều thuộc tổng Tiền Nghiêm (sau đổi là Vĩnh Xương), huyện Thọ Xương cũ, nay thuộc phường Cửa Nam, quận Hoàn Kiếm. Trong thời Pháp thuộc, chính quyền thực dân đặt tên ban đầu của phố là “Voie N044” (đường số 44), năm 1909 đổi thành “Rue Colomb” (phố Cô-lông). Sau Tháng Tám 1945 chính quyền cách mạng đặt tên là “phố Phan Bội Châu”, cho đến nay vẫn ổn định như vậy.

Chí sĩ Phan Bội Châu 潘 佩 珠 (1867-1940) có tên khai sinh Phan Văn San, hiệu Sào Nam, quê làng Đan Nhiệm, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Ông thi Hương đỗ giải nguyên năm 1900 nhưng không ra làm quan. Tháng 5-1904, ông cùng Nguyễn Hàm và bạn bè lập “Duy tân hội” ở Quảng Nam, tôn hoàng thân Cường Để làm minh chủ nhằm tập hợp một lực lượng bảo hoàng chống Pháp.

Phan Bội Châu và Cường Để

Tháng 1-1905, ông sang Nhật tìm kiếm quan hệ chính trị và viết sách gửi về Việt Nam, trong đó có “Hải ngoại huyết thư” được chí sĩ Lê Đại dịch ra quốc ngữ là một bài thơ nổi tiếng được dạy ở trường Đông kinh nghĩa thục. Tác phẩm của ông cùng các hoạt động khác của “Duy tân hội” đã tạo nên phong trào “Đông du” đưa được khoảng 200 thanh niên sang Nhật học tập. Năm 1908, chính quyền Tokyo thỏa hiệp với thực dân Pháp trục xuất người Việt Nam ra khỏi Nhật Bản, Phan Bội Châu phải lánh sang Thái Lan.

Năm 1912, ông trở về Quảng Đông, cùng một số đồng chí đổi tên “Duy tân hội” thành “Việt Nam Quang phục hội”, bỏ chủ nghĩa quân chủ, nêu chủ trương làm cách mạng dân chủ. Ngày 30-6-1925, mật thám Pháp lừa bắt được Phan Bội Châu tại Thượng Hải rồi đưa về giam tại nhà tù Hỏa Lò Hà Nội. Ngày 23-11-1925, toà Đại hình mở phiên xử ông, kết án khổ sai chung thân. Nhân dân cả nước lập tức dấy lên phong trào đòi thả Phan Bội Châu, chính quyền thực dân đã phải ra lệnh ân xá cho ông nhưng lại đưa về giam lỏng ở Huế.

Ông mất ở Huế ngày 29-10-1940, để lại những áng văn thơ tràn đầy lòng yêu nước như: Lưu Cầu huyết lệ tân thư, Hải ngoại huyết thư, Việt Nam quốc sử khảo, Ngục trung thư, Trùng Quang tâm sử, Việt Nam vong quốc sử, Khổng học đăng, Hà thành liệt sĩ ca, Truyện Chân tướng quân, Tuồng Trưng nữ vương, Truyện Phạm Hồng Thái, Phan Sào Nam văn tập, Phan Bội Châu niên biểu... Ông còn là một học giả cổ văn uyên thâm, từng biên dịch và chú giải tác phẩm Kinh Dịch.

Địa chỉ trên phố

  • Đầu phố Phan Bội Châu: Vườn hoa Cửa Nam.
  • Số 18: Quán Ăn Ngon - ẩm thực dân tộc.
  • Số 26: Đại Sứ Quán Vương quốc Thái Lan.
  • Ngõ 36: Nơi nhà thơ Khương Hữu Dụng từng sống.
  • Số 45: Trạm Y tế Phường Cửa Nam.

Di tích lân cận

  • Chùa Quán Sứ: số 73 phố Quán Sứ, phường Trần Hưng Đạo.
  • Chùa Thiên Phúc: số 94 phố Hai Bà Trưng, phường Cửa Nam.
  • Chùa Tiên Tích: số 110 phố Lê Duẩn, phường Cửa Nam.
  • Di Tích Lịch Sử Nhà Tù Hỏa Lò: số 1 phố Hoả Lò, phường Trần Hưng Đạo.
  • Đền Đức Thánh Trần: số 106 phố Lê Duẩn, phường Cửa Nam.

Bản đồ trực tuyến

Bài và ảnh: Đông Tỉnh NCCong

Có nhắn tin hay bình luận gì không?

Diễn đàn ghi danh mới được đăng

Trước khi tham gia vào diễn đàn này, bạn phải ghi danh. Nếu chưa ghi danh, bạn phải ghi danh.

Đường nốighi danhquên mật mã?