Đình Đức Môn

Publié le 14, Tháng Chín 2020

Đình Đức Môn còn gọi đình Cửa Đông, có từ đầu thế kỷ XVII. Thờ tướng Ngô Văn Long. Xếp hạng: Di tích quốc gia (1989). Vị trí: 2RPX+CR, số 38A phố Hàng Đường, P. Hàng Đào, Q. Hoàn Kiếm, TP Hà Nội. Cách BĐX Bờ Hồ: 550m (hướng 11h). Trạm bus lân cận: 22c Hàng Lược (xe 31), 50 Hàng Cót (01, 36ct)

Tiền tế đình Đức Môn

Lược sử

Vào đời Lê Vĩnh Tộ (1619—1629) thôn Đông Hoa Môn đã hình thành và mang tên chỉ rõ vị trí ở phía ngoài cửa đông của hoàng thành. Theo văn bia thì lúc đó đã có đường cái đi qua phường Diên Hưng (nay là khu vực từ phố Hàng Ngang tới phố Hàng Đường). Một số thư tịch cũ cho biết Diên Hưng là một phường buôn bán sầm uất của Thăng Long xưa, rất nhiều thương gia các nước như Hà Lan, Bồ Đào Nha, Anh và đông nhất là Trung Quốc đã từng đến đây.

Mái chùa Cầu Đông và đình Đức Môn

Thời ấy, thuyền nhỏ vẫn còn có thể dễ dàng bơi vào sông Tô Lịch từ cửa Hà Khẩu (khoảng chỗ Chợ Gạo bây giờ) mà ngược dòng qua các địa điểm nay là phố Nguyễn Siêu, Ngõ Gạch, cắt ngang phố Hàng Đường, rồi chéo qua phố Hàng Lược men theo phía bắc thành Thăng Long và đi lên Kẻ Bưởi... Để vượt qua khúc sông Tô, người thôn Đông Hoa Môn đã xây một chiếc cầu bằng đá. Ngôi chùa Đông Môn ở giáp cầu này, cho nên có tên Nôm là chùa Cầu Đông.

Đình Đức Môn còn gọi đình Cửa Đông, được xây cùng niên đại với chùa Cầu Đông. Theo bức chạm đá trước nhà tiền tế thì đình này nguyên là một ngôi đền cùng tên có từ đầu thế kỷ XVII. Có lẽ vì vậy mà ta còn thấy ghi ba chữ Hán “Đông Môn đình” tại một ngôi nhà khác ở số 8 phố Hàng Cân — nay là Thư viện phường Hàng Đào.

Lối vào đình Đức Môn qua sân chùa. Panorama NCCông ©2014

Trong hậu cung đình thờ thần Ngô Văn Long, một tướng của vua Hùng Vương thứ 18. Theo truyền thuyết, ngài từng dẹp giặc Hồ Lư xâm phạm vùng Hoan Châu (Nghệ An bây giờ), được vua phong ấp ở làng Thành Quả quê mẹ, nay là thôn Sinh Quả, thuộc huyện Thường Tín, TP Hà Nội. Sau khi ngài mất, nhân dân lập đền ghi nhớ công đức. Đến thế kỷ XI vua Lý Thái Tổ ban lệnh cho các làng thờ ngài làm Long thần.

Kiến trúc

Đình Đức Môn và chùa Cầu Đông cùng nằm trên phố Hàng Đường, mặt cùng nhìn về phía đông, tạo thành một quần thể di tích trên thửa đất liền khoảnh được gọi là kiểu “tả Thần hữu Phật”. Đình trước kia vốn có cổng riêng, về sau bị bịt lại nên phải đi chung qua tam quan và sân của ngôi chùa liên kế. Gần đây sau đợt trùng tu cổng riêng của đình mới được xây lại.

Điện thờ thành hoàng đình Đức Môn

Hiện nay đình gồm 3 nếp nhà nối liền nhau tạo thành hình “chữ Tam”, đều rộng ba gian và xây theo kiểu đầu hồi bít đốc. Bốn bề đình có tường bao kín, phía trước có trổ cửa nách thông sang chùa Cầu Đông. Kiến trúc và trang trí nghệ thuật đơn giản, bộ khung nhà thể hiện bằng các vì kèo bào trơn đóng bén ở cả ba toà tiền tế, trung tế, và hậu cung. Khung mái cuốn vòm, kiểu vỏ cua.

Di sản

Trong đình Đức Môn hiện chỉ còn một quả chuông đồng cổ nhưng niên hiệu bị đục không đọc rõ chữ. Có lẽ nó cũng được đúc vào năm thứ 8 niên hiệu Cảnh Thịnh thời Tây Sơn (1800) như thông tin ghi trên quả chuông đề chữ “Đông Môn Tự Chung” (chuông chùa Đông Môn).

Ngày 5-9-1989, đình Đức Môn cùng chùa Cầu Đông ở nhà liền kề đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng Di tích kiến trúc - nghệ thuật quốc gia.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận