Chùa Kim Trung (Thanh Minh Tự)

Địa lý

Kim Lũ là một xã nông nghiệp vùng đồng trũng nằm ở phía đông nam huyện Sóc Sơn, TP Hà Nội. Phía tây giáp xã Đông Xuân, phía bắc giáp xã Đức Hòa, phía nam giáp huyện Đông Anh và xã Xuân Thu, phía đông giáp tỉnh Bắc Ninh. Xã có mã hành chính 00439, diện tích đất tự nhiên 471 ha, dân cư theo điều tra năm 2015 gồm có 11.074 người, chủ yếu sinh sống trong 4 thôn: Xuân Dương, Kim Thượng (Lủ Thượng), Kim Hạ (Lủ Hạ), và Kim Trung (Lủ Trung).

Xã vốn hình thành từ một làng Việt cổ có tên nôm là Cờ Lủ, sau gọi là Lủ, tên chữ Kim Lũ. Tương truyền, xưa kia làng này từng cung cấp các hiệp thợ ngoã tham gia xây dựng kinh đô cho nhiều triều đại phong kiến của cả phương bắc lẫn phương nam như Kiến Nghiệp (Nam Kinh), Hoa Lư, Thăng Long, Huế...

Lược sử

Chùa thôn Kim Trung hay còn gọi là chùa Lủ Trung, tên chữ là Thanh Minh Tự. Hiện nay chưa tìm được tư liệu nào ghi chép chính xác về niên đại khởi dựng của chùa. Tuy nhiên, căn cứ vào những cổ vật được bảo lưu trong chùa như hệ thống tượng tròn mang phong cách nghệ thuật của thế kỷ XIX và dòng chữ Hán viết trên thượng lương của toà tiền đường đề niên hiệu Thành Thái 13 (1901), có thể đoán định rằng chùa ra đời muộn nhất cũng vào thời Nguyễn.

Chùa đã trải qua nhiều lần sửa chữa, tôn tạo. Hiện nay quá nửa hạng mục kiến trúc mang dáng vẻ của những lần đại trùng tu vào cuối thời Nguyễn, số còn lại là của thời gian gần đây. Năm 2003, UBND TP Hà Nội đã xếp hạng chùa thôn Kim Trung là di tích kiến trúc nghệ thuật.

Kiến trúc

Chùa Kim Trung nằm sát chân đê Lương Phúc, cách sông Cà Lồ khoảng 50m. Tam quan quay hướng nam, cổng giữa xây ba tầng lợp ngói ống giả, gác trên hai cổng phụ treo chuông và khánh, bức tường hai bên tam quan có đắp hình Hộ pháp. Phía trước là sân gạch, bên hữu có ao vuông vắn. Sau tam quan là lầu Quan Âm, rồi đến giá treo quả đại hồng chung đúc vào đầu thế kỷ XXI. Bên tả có nhà khách, bên hữu có vườn tháp mộ ở cạnh ao.

Tiếp theo là sân tiền đường lợp mái tôn, bên hữu là một sân khác ở trước khu nhà ni. Toà tiền đường 5 gian, xây kiểu đầu hồi bít đốc tay ngai, hiên hẹp, mái cao có cổ diềm lấy sáng. Hai gian ngoài cùng nối xuống hai hành lang 5 gian đối xứng nhau qua thượng điện và thông với toà hậu đường 5 gian, nơi thờ Tổ và thờ Mẫu Tam phủ. Các mái đều lợp ngói ri. Phía sau hậu đường và hành lang bên hữu là khu vườn cây lưu niên.

Di sản

Trong chùa Kim Trung hiện bảo lưu được một hệ thống tượng Phật giáo Bắc tông đầy đủ với 37 pho tượng tròn phủ sơn thếp lộng lẫy và mang đậm phong cách nghệ thuật thế kỷ XIX. Tại toà tiền đường, gần tường hồi bên phải bài trí bộ tượng Đức Ông, bên trái là bộ tượng Thánh Hiền. Tại lớp cao nhất trong cùng trên Phật điện có bộ ba tượng Tam thế. Bộ ba tượng Di Đà Tam Tôn ngự tại lớp thứ hai, bộ tượng Quan Âm Nam Hải và nhị vị Bồ tát ở lớp thứ ba. Toà Cửu Long và Phật Thích Ca sơ sinh được đặt tại lớp thứ tư, v.v..

Ngoài ra, nhà chùa còn giữ được một số di vật quý khác như: hương án chạm đề tài tứ quý, sạp thờ kiểu chân quỳ, bát nhang bằng gốm, v.v.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Chùa Đức Hậu: thôn Đức Hậu, xã Đức Hòa, huyện Sóc Sơn.
• Đền Chôi: xóm Chôi, xã Đông Xuân, huyện Sóc Sơn.
• Đền Sái: thôn Thuỵ Lôi, xã Thuỵ Lâm, huyện Đông Anh.
• Đền Thánh Tam Giang: thôn Kim Trung, xã Kim Lũ, huyện Sóc Sơn.
• Đình, đền Xuân Dương: thôn Xuân Dương, xã Kim Lũ, huyện Sóc Sơn.
• Đình Kim Thượng: thôn Kim Thượng, xã Kim Lũ, huyện Sóc Sơn.

©NCCông 2017-2022, Kim Trung pagoda