1169 Xuan O village hall, pagoda & temple

ĐÌNH, CHÙA VÀ ĐỀN XUÂN Ổ

Bắc NinhNgũ Huyện Khêquan ho (quan họ)
qrcode:https://360.hncity.org/%C4%90en-chua/Bac-no%CC%A3i-thanh/%C4%90INH-CHUA-VA-%C4%90EN-XUAN-O

Chùa có từ thời Trần, tên chữ 洪福寺 Hồng Phúc Tự, thờ hậu bà Huệ Nương. Đền Thượng thờ bà Quý Minh. Đình có từ năm 1636, thờ thành hoàng Thiên Cang. Lễ hội đình: từ 8 đến 11 tháng Giêng ÂL. Xếp hạng: Di tích quốc gia (1992). Vị trí chùa: 522Q+9WJ, Võ Cường, Bắc Ninh, Việt Nam. Cách Ga Hà Nội: 29km (hướng 2h).

Bản đồ vùng Xuân Ổ Tượng nữ tướng Quý Minh Cổng đền Thượng, Xuân Ổ Họp chợ Âm Dương Hát quan họ trong hội làng Ó Tượng thánh Thiên Cang

Giới thiệu chung

Xuân Ổ là một làng quan họ nằm gần đoạn cuối sông Tiêu Tương đổ ra Ngũ Huyện Khê. Do có nhiều dâu gai và quạ nên còn gọi là làng Ó, gồm hai thôn Ưng Xá (Ó Chợ) và Đống Trà (Ó Chè), thuộc tổng Khắc Niệm, huyện Võ Giàng, tỉnh Bắc Ninh. Ngày nay cả hai thôn đều đã bị đô thị hoá, trở thành khu Xuân Ổ A và Xuân Ổ B, thuộc phường Võ Cường, TP Bắc Ninh.

Di chỉ khảo cổ học

Các cuộc khai quật hồi thập niên 1970 tại Thùng Lò và Chùa Lái đã phát hiện được nơi cư trú của người xưa, cách thành cổ Bắc Ninh khoảng 4km về phía tây nam. Các nhà khảo cổ học tìm thấy nhiều đồ đá như: rìu, bôn đá, bàn mài, vòng trang sức,… được cho là thuộc một nền văn hoá cách nay khoảng từ 3000 đến 3500 năm. Ngoài ra còn phát lộ 3 đôi xe chỉ bằng đất nung, chứng tỏ dân ở đây có lẽ đã biết làm đồ gốm và dệt vải từ rất lâu rồi.

Đình, đền, chùa Xuân Ổ

Đình làng thờ thượng đẳng thần Thiên Cang, một vị tướng của vua Hùng đã theo Thánh Gióng đánh giặc Ân. Đình được khởi dựng từ năm 1636, gồm toà tiền tế 3 gian 2 chái nối với toà hậu cung theo hình "chữ Đinh". Đình được trùng tu vào thế kỷ XIX và toà hậu cung được làm lại sau năm 1954. Xuân Ổ còn có nghè Tả thờ Tiền lộ tướng quân họ Ngô, một vị tướng đã tham gia giúp vua Trần phá giặc Nguyên.

Theo truyền thuyết, vào đầu thời Trần có bà Lý Huệ Nương đến Xuân Ổ nương náu, cùng con gái là Quý Minh dạy dân khai hoang, trồng dâu, nuôi tằm và dệt lụa. Chùa làng tên chữ 洪福寺 Hồng Phúc Tự, có từ thời đó và thờ hậu Huệ Nương. Đến năm 1594 chùa được xây thêm gác chuông cùng hai hành lang theo kiểu "nội Công, ngoại Quốc". Đền Thượng còn gọi là đền Đức Thánh Mẫu được xây bên cạnh mộ bà Quý Minh, người mất sau khi tham gia đánh thắng giặc Nguyên. Đền gồm toà tiền tế 5 gian nối với toà hậu cung 3 gian theo hình "chữ Nhị".

Lễ hội và chợ Âm Dương

Xuân Ổ xưa có nghề làm giấy dó, chợ Ó bán vải, lụa, giấy, hàng mã… Xuân Ổ kết chạ với 5 làng: Đình Cả, Lộ Bao, Nội Duệ Khánh, Nội Duệ Nam, Lũng Giang thuộc tổng Nội Duệ, và làng Ném Thượng thuộc tổng Khắc Niệm. Hàng năm, hội chợ Ó được tổ chức vào ngày mồng 5 tháng Giêng, hội chùa vào mồng 6. Hội đình xưa kéo từ ngày mồng 8 đến 11 và có tục cúng thành hoàng bằng gà ô.

Mọi người tin là gà ô nhà nào được chọn thì nhà ấy được may mắn trong năm. Do đó có chợ Âm Dương họp vào xẩm tối mồng 4 tháng Giêng là lúc âm dương giao tiếp. Ngoài gà ô, ai có đồ vật gì cũ cũng có thể đem bán, bên mua không mặc cả, bên bán không đếm tiền, gọi là “mua may, bán rủi”.

Năm 1992, đình, đền, chùa Xuân Ổ được xếp hạng Di tích lịch sử, kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận