Chùa Kim Ngân

Lược sử

Chùa Kim Ngân nằm ở phía Đông làng cổ Chi Phong, giữa cánh đồng xứ Ngần thuộc vòng thành Tây của kinh đô Hoa Lư xưa, nên dân gian quen gọi là chùa Ngần. Tương truyền chùa được dựng trên nền nhà kho cất giữ vàng bạc của các vua Đinh – Lê, có thuyết lại gắn tên chùa với thửa ruộng Kim Ngân nơi vua Lê Đại Hành làm lễ cày tịch điền. "Kim" là vàng, "Ngân" là bạc, vì vậy chùa còn được gọi là chùa Vàng và nhiều người tìm đến đây để cầu lộc.

Cùng với các chùa Nhất Trụ, Duyên Ninh, Cổ Am, Am Tiên, chùa Kim Ngân thuộc nhóm chùa cổ thời Đinh – Tiền Lê nằm trong khu vực di tích Cố đô Hoa Lư. Ngoài thờ Phật, chùa còn phụng thờ các thiền sư thế kỷ X từng giúp triều đình nhà Tiền Lê như Pháp Thuận, Khuông Việt và Vạn Hạnh.

Vào đời vua Lê Kính Tông (đầu thế kỷ XVII), chùa được nhiều dòng họ trong vùng công đức trùng tu, bài vị của các dòng họ này vẫn được thờ trong chùa. Thời Nguyễn, đất Chi Phong thuộc xã Trường Yên, huyện Gia Viễn, phủ Nho Quan.

Năm 2001, chùa Kim Ngân được xếp hạng Di tích cấp quốc gia. Năm 2012, chùa nằm trong vùng bảo vệ của Di tích quốc gia đặc biệt Cố đô Hoa Lư và từ năm 2014 thuộc vùng lõi Quần thể danh thắng Tràng An được UNESCO công nhận là Di sản thế giới.

Kiến trúc

Chùa toạ lạc trên khu đất rộng khoảng 2.000m² nhìn về hướng Nam, bốn bề có núi bao bọc: phía Đông là núi Quèn Vuông với lối thông giữa thành Đông và thành Tây của kinh đô xưa, phía Tây là núi Đồng Cốc, phía Bắc là núi Thanh Liêu, phía Nam là núi Quèn Rót và đường vào làng Chi Phong.

Trước chùa là hồ nước khá rộng, xa hơn là dãy núi Đại Vân. Cổng tam quan xây 3 tầng với gác chuông và các mái đao cong vút. Sau cổng là lối đi vào sân rộng, bên tay phải là ao chùa và vườn cây.

Cuối sân rộng là toà tiền bái 5 gian, tường hồi bít đốc tay ngai, gian giữa nối với thượng điện theo hình "chữ Đinh". Mái toà tiền bái lợp ngói ta, giữa bờ nóc đắp hình hổ phù, bên dưới là hàng hiên và nền cao 3 bậc đá. Cửa võng trong chánh điện chạm rồng chầu mặt nguyệt, hổ phù, mây cụm, lá đề và hoa sen cách điệu.

Nhà Tổ và nhà khách 5 gian nằm dọc hai bên sân chùa, đối diện nhau. Mái lợp ngói ta, hai đầu hồi đắp phù điêu. Lưng chùa giáp sân hậu với các nếp nhà phụ trợ. Vườn tháp ở phía Tây Bắc, cạnh lối vào có hai ngôi tháp xây gạch với chân đế ba cấp.

Di sản

Tại hai gian bên của toà tiền bái hiện còn hai cỗ ngai thờ: bên trái đặt bài vị của các dòng họ có công tu sửa chùa đời vua Lê Kính Tông, bên phải là ban thờ Tam Vị Thánh Mẫu. Ở nhà Tổ thờ tổ Tây Thiên, tổ Việt và các vị sư trụ trì, trước ban thờ treo bức đại tự 奉如來 (Phụng Như Lai).

Trước toà tiền bái có đôi câu đối chữ Hán ca ngợi chốn già lam linh thiêng, cảnh non nước muôn đời chung đúc khí thiêng. Trong sân chùa có khối đá lớn khắc ghi lược sử chùa và sự tích kho vàng bạc của kinh đô Hoa Lư.

Lễ hội chùa Kim Ngân là một trong những lễ hội truyền thống của vùng Cố đô Hoa Lư, gắn với sinh hoạt văn hoá tâm linh của dân làng Chi Phong.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Chùa Bàn Long
• Chùa Duyên Ninh
• Đền vua Đinh (Hoa Lư)
• Đền vua Lê (Hoa Lư)
• Chùa Nhất Trụ
• Chùa Trung Trữ

Mã QR và ảnh

1288_chua_Kim_Ngan ©NCCông 2018-2026