Chùa Quế Dương (Vĩnh Phúc Tự)

Địa lý

Thôn Quế Dương 桂陽 nằm ở phía đông sông Đáy trong vùng đất bãi màu mỡ được dân đến định cư từ rất lâu đời. Gần khu vực này có di chỉ khảo cổ học Vinh Quang thuộc nền văn hóa Phùng Nguyên, chứng minh mạch nguồn văn hóa đã tồn tại hơn 3000 năm.

Trước năm 1945, thôn thuộc tổng Dương Liễu, huyện Đan Phượng, tỉnh Hà Đông, tên Nôm là Sấu Vật, nổi tiếng về truyền thống thượng võ và giống bưởi đường tiến vua. Hằng năm, lễ hội Quán Vật diễn ra sôi động vào đầu xuân, cùng dịp với hội chùa Vắng.

Lược sử

Điều đặc biệt ở Quế Dương là mỗi xóm đều có một cái điếm dùng làm nơi thờ cúng và hội họp, vui chơi của nhân dân. Hiện nay trên địa bàn vẫn còn các di tích lịch sử - văn hóa đã được xếp hạng như quán Vật, đền Mẫu và hai ngôi chùa rất cổ: Chùa Đại Bi có từ thời Trần, tên nôm là chùa Bãi, còn gọi chùa Thượng, nằm ở phía bắc. Chùa Quế Dương có từ thời Mạc, tên chữ Vĩnh Phúc Tự, tên Nôm là chùa Vắng, nằm ở phía nam.

Năm 1997, chùa Quế Dương đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng là Di tích lịch sử, kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Kiến trúc

Chùa Quế Dương tức chùa Hạ, toạ lạc trong một khuôn viên dài ở dưới chân đê Tả Đáy, bên trái là sới vật, bên phải có ao sen và cổng ngách mở ra đường làng, mặt nhìn về hướng nam, lưng giáp với chợ Cát Quế. Tam quan 2 tầng, sau cổng là lối đi giữa 2 hàng cau dẫn đến sân lớn.

Chùa chính bố cục thành hình “chữ Công”. Toà tiền đường gồm 5 gian 2 chái, 4 mái lợp ngói ri, các góc đao cong, hàng hiên rộng khoảng 1m. Các vì kèo được làm theo kiểu “thượng rường hạ kẻ”. Sau thiêu hương là toà thượng điện 1 gian 2 chái, 4 mái mang phong cách nghệ thuật thời Mạc.

Di vật

Trong chùa bảo lưu một tấm bia có đế, cả khối cao trên 2m. Lại còn một tấm bia đề tên “Vĩnh Phúc Tự Bi” ghi việc trùng tu năm Đức Long thứ 6 (1634), đời vua Lê Thần Tông. Hệ thống tượng Phật giáo Bắc Tông đầy đủ, có niên đại thời Lê trung hưng và thời Nguyễn. Cổ nhất là bộ tượng Di Đà Tam Tôn và một số tượng hậu nhỏ được tạo tác vào thế kỷ XVII.

Trang trí tại các vì nóc của toà thiêu hương tập trung vào các mảng chạm khắc hình rồng với đao mác có niên đại đầu thế kỷ XVIII. Hiện còn một bệ gạch xây vào thời Mạc, có sử dụng lại nhiều mảng chạm đất nung hình rồng, mây, hoa lá.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Chùa Bãi (Đại Bi Tự)
• Chùa Hương Trai
• Chùa Mậu Hoà
• Đình Dương Liễu
• Đình Mậu Hoà
• Quán Dương Liễu

Ảnh: chùa Quế Dương

Bài 787 ©NCCông 2011-2021, chùa Quế Dương