Đình Đồng Luân

Đình Đồng Luân 桐倫 có từ lâu đời. Thờ: Đô Lang Đài Minh và Quý Minh đại vương. Lễ hội: từ 11 đến 13 tháng Hai ÂL. Xếp hạng: Di tích cấp thành phố (2006). Vị trí: VP38+F9Q, Đồng Luân, Hòa Phú, Hà Nội. Cách Ga Hà Nội: 30km, hướng 7h. Trạm bus: Đối Diện Ngã 3 Đường Vào Thôn Đồng Luân Xã Quảng Bị - TL 419.

Lược sử

Đình Đồng Luân thờ hai vị tướng có công đánh giặc giúp nước. Theo ngọc phả, ở đất Phong Châu thời Hùng Nghị Vương có nhà họ Cao thường giúp đỡ người nghèo. Một hôm, hai vợ chồng đang làm đồng thì gặp một con rắn đen đẻ trứng, người chồng bèn lấy đem về nhà. Năm hôm sau, vào ngày 12 tháng 6, bà sinh một bé trai khôi ngô tuấn tú, dáng mạo phi thường, đặt tên là Đài Minh. Lớn lên, ngài văn võ song toàn, cùng với Phù Đổng Thiên Vương dẹp giặc Ân. Ngày 11 tháng 6, ngài hoá, được vua phong là linh thần và lệnh cho các trang ấp thờ cúng muôn đời.

Cùng khi ấy ở một nơi đất phẳng nước trong, có nhà họ Nguyễn vào ngày 13 tháng 8 sinh được bé trai, đặt tên là Minh Vương, thiên tư dĩnh ngộ. Khi trưởng thành, ngài là Lạc tướng uý theo phò Phù Đổng Thiên Vương đánh giặc Ân ở núi Vũ Ninh. Ngài hoá vào ngày 12 tháng 10, khi mất làm Thuỷ chúa quốc, được phong thần, ban mỹ tự là Quý Minh Án sát đại vương.

Kiến trúc

Đình nhìn về phía Đông Nam, các mái đều lợp ngói ri. Toà đại bái 5 gian tường hồi bít đốc tay ngai, bờ nóc bờ chảy đắp bờ đinh. Chính giữa bờ nóc đắp lưỡng long chầu nguyệt, hai đầu bờ nóc đắp hai con rồng lá kiểu Makara, cuối bờ dải xây giật cấp bằng vôi vữa. Nối từ hai gian hồi của đại bái vào là hai dãy tả hữu mạc 1 gian đơn giản, kết cấu kiểu vì kèo quá giang.

Sau đại bái cách một khoảng sân là toà hậu cung 2 gian, định hình vào thời Nguyễn muộn, xây cuốn vòm. Bên trong xây bệ thời nhị cấp, cấp trên cùng đặt long ngai bài vị thành hoàng, cấp dưới đặt hòm sắc và thần phả, gươm trường và một số đồ thờ khác, 01 đạo sắc phong thời Nguyễn, 02 bức hoành phi, 03 bát hương sứ thời Nguyễn, 01 bát hương Thổ Hà.

Lễ hội

Năm 2006, đình Đồng Luân đã được UBND tỉnh Hà Tây (cũ) xếp hạng là Di tích lịch sử - văn hoá cấp tỉnh/thành phố.

Theo lệ xưa, lễ hội đình làng được tổ chức ba năm một lần, từ ngày 11 đến 13 tháng 2 âl, chính hội là ngày 12.