Đình Ngô Sài

Địa lý

Xưa kia thôn Ngô Sài từng được gọi là Sài Trang, đến đời Lê mới đổi tên. Trước năm 1945 thuộc tổng Hoàng Xá, huyện Yên Sơn, phủ Quốc Oai, tỉnh Sơn Tây. Chính quyền VNDCCH sau Cách mạng tháng 8-1945 đã bỏ huyện Yên Sơn, đổi phủ Quốc Oai thành huyện Quốc Oai. Nay thôn Ngô Sài thuộc khu vực phía Tây của thị trấn Quốc Oai và về phía Bắc giáp Đại lộ Thăng Long.

Hiện qua địa phận Ngô Sài có các tuyến xe bus 74, 88, 107 chạy trên Đại lộ Thăng Long theo trục ngang Đông-Tây và các tuyến xe bus 87, 89, 163 chạy theo trục dọc Bắc-Nam trên tỉnh lộ DT419. Bên cạnh còn có con sông Đáy chảy qua Yên Sơn nhưng từ lâu đã mất ý nghĩa về giao thông bằng thuyền.

Lược sử

Thôn Ngô Sài có một ngôi đình lớn, toà đại bái được xây vào thời Lê nhưng bị hạ giải rồi phục dựng sau đó vào năm Cảnh Hưng thứ 27 (1766) theo như ghi chép trên một tấm bia đá còn dựng tại đây. Bên trong đình có thờ công chúa Ả Lã Nàng Đê và sứ quân Đỗ Cảnh Thạc làm thành hoàng làng.

Theo bản ngọc phả, Ả Lã Nàng Đê là một người con gái của Hùng Vương được vua cha yêu quý cho đi du ngoạn khắp nơi. Đến Sài Trang do yêu mến cảnh đẹp nàng xin cha cho ở lại sinh sống. Nàng giúp dân khai khẩn đất hoang trồng lúa và dệt vải nên sau khi hoá đã được cư dân nhiều thôn làng ven sông Nhuệ và sông Đáy lập miếu thờ.

Còn Đỗ Cảnh Thạc là một đại tướng đã giúp Ngô Quyền đánh bại quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng. Ngài trấn giữ ở vùng Quốc Oai, Thanh Oai và trở thành một trong 12 vị sứ quân. Sau khi hoá, ngài được dân Ngô Sài lập miếu thờ và tôn vinh là Đức Vua Ông.

Kiến trúc

Đình Ngô Sài đã trải qua tôn tạo, sửa chữa nhiều lần; gần đây nhất có đợt trùng tu toà đại bái bằng bê tông vào năm 2006. Ngôi đình nằm giữa khuôn viên rộng, cổng xây kiểu nghi môn tứ trụ mở về phía tây nam và nhìn qua bức bình phong đắp cuốn thư ra một ao vuông. Sau cổng là sân đình với dãy nhà tả hữu mạc ở hai bên. Toà đại bái ở giữa rộng 5 gian, 2 chái, 4 mái chảy có các đầu đao cong cong.

Lưng đại bái được xây như một nghi môn dẫn khách đi tiếp. Sau sân ngắn là toà trung đường 3 gian 2 dĩ có hàng hiên vây quanh, trên bờ nóc đắp hình lưỡng long triều nguyệt, bên trong có nhiều bức chạm khắc mang phong cách dân dã.

Tiếp theo trung đường là toà hậu cung xây chồng diêm 2 tầng 8 mái với các đầu đao cong vút đắp hình rồng. Cả 2 toà nói trên đều được làm lại và mang phong cách nghệ thuật kiến trúc thời Nguyễn. Hậu cung gồm 3 cửa, bên trong có 4 cột cái liên kết bằng các xà ngang, xà dọc bào trơn đóng bén. Cuối cùng là cửa võng trang trí các hình rồng, phượng, điểu, mai, tùng, lộc, hai bên có mãnh hổ.

Di vật

Đình Ngô Sài mang dấu ấn nghệ thuật kiến trúc thế kỷ XVIII-XIX. Ngoài các tác phẩm chạm khắc trên gỗ với các đề tài tứ linh, tứ quý, đình còn bảo lưu được 3 tấm bia đá, những bức hoành phi, câu đối, đồ tế khí và nhiều đồ tiến cúng khác mang niên đại thời Nguyễn.

Năm 1990, đình Ngô Sài được Bộ Văn hóa và Thông tin xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Chùa Đồng Bụt: xã Ngọc Liệp, Quốc Oai.
• Chùa Ngọc Phúc: xã Ngọc Liệp, Quốc Oai.
• Chùa Phú Mỹ: xã Ngọc Mỹ, Quốc Oai.
• Đình Ngọc Than: xã Ngọc Mỹ, Quốc Oai.
• Đình Phú Mỹ: xã Ngọc Mỹ, Quốc Oai.
• Đình Thạch Thán: xã Thạch Thán, Quốc Oai.
• Động Hoàng Xá: thị trấn Quốc Oai.

Mã QR và ảnh

No.928 ©NCCông 2021-2022, dinh Ngo Sai