1260 Phuong Mac village hall

Đình Phương Mạc

Đình Phương Mạc 芳漠亭 có từ đầu thế kỷ XIX. Thờ: nhị vị Phạm Bạch Hổ, Phạm Phòng Át. Xếp hạng: Di tích quốc gia (1990). Vị trí: 3JWX+F5, Liên Minh, Hà Nội. Cách Ga Hà Nội: 26km, hướng 10h. Trạm bus: Đối Diện 76 Đường 417 - Ích Vượng.

Lược sử

Theo truyền thuyết, đình thôn vốn là ngôi đền thờ thành hoàng Phạm Bạch Hổ 范白虎, một đại tướng của vua Ngô Quyền. Ngài từng được cai quản vùng đất ngày nay thuộc Hải Dương - Hưng Yên và trở thành sứ quân sau khi vua mất rồi về sau đã quy thuận theo Đinh Bộ Lĩnh.

Ngôi đền được sửa lại và mở rộng thành đình vào khoảng thế kỷ XIX. Di tích có quy mô lớn và đã trải qua nhiều lần tôn tạo nhưng vẫn quay về hướng Tây Bắc nhìn ra sông Đáy và giữ nguyên bố cục cũ. Năm 1925, đình được trùng tu; năm 1938 dân làng sửa chữa phần mái và làm bộ cửa võng; năm 1950 xây lại bức tường hậu cung.

Kiến trúc

Cổng đình làm kiểu nghi môn tứ trụ, đỉnh trụ đắp chim phượng, hai bên có cổng vòm nhỏ và mái đao cong. Sau cổng là sân với hai dãy tả hữu mạc 3 gian đối xứng qua đường thần đạo. Toà tiền tế 3 gian tường hồi bít đốc. Đối diện có ngôi miếu nhỏ, còn gọi là đền Mẫu, thờ mẹ của thành hoàng, gồm 2 gian tường hồi bít đốc.

Toà đại bái 5 gian tường hồi bít đốc, hệ thống cửa gỗ làm kiểu “thượng song hạ bản”. Các bộ vì gồm hai dạng thức “giá chiêng kẻ bẩy” và “chồng rường kẻ bẩy” trên 4 hàng chân cột. Ngoài ra còn hệ thống xà ngang, xà dọc chạy suốt toàn bộ công trình.

Bốn đầu dư của bộ vì gian giữa được chạm đầu rồng có niên đại đầu thế kỷ XIX. Các câu đầu bào trơn đóng bén, xoi vỏ măng, vì nóc và con rường bụng lợn được trang trí hoa văn cỏ cây hoa lá. Cửa võng được đục chạm hoa văn theo đề tài “tứ linh” và đề 3 chữ Hán “Cổ lưu phương” (lừng lẫy muôn đời). Hậu cung là 3 gian nhà dọc nối từ gian giữa đại bái thành hình “chữ Đinh”. Các bộ vì cũng làm kiểu “chồng rường” trên 4 hàng chân cột.

Di sản

Trong đình bảo lưu được: hương án, đôi hạc gỗ thế kỷ XIX, cuốn thần phả, 10 đạo sắc phong có ghi sự tích tướng quân Phạm Bạch Hổ và một cuốn khoán ước gồm 149 điều.Trên thân các rường, bẩy có đục chạm hoa văn hoa lá, mây cụm cách điệu. Đặc biệt trên cốn giữa hình đầu rồng có mũi sư tử, mắt lồi, sừng hươu 2 chạc, 6 lớp tóc uốn mang đậm phong cách nghệ thuật thế kỷ XIX.

Năm 1990, đình Phương Mạc được xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

Chùa Cổ Ngoã: 4M36+FXW, Đan Phượng.
Chùa Đại Phùng: 3MR6+J8W, Đan Phượng.
Chùa Đại Từ Ân: 3MRJ+M3W, Đan Phượng.
Chùa Phượng Trì: 3MR6+J8W, Đan Phượng.
Đền và chùa Tháp Thượng: 3MJ7+Q87, Đan Phượng.
Đình Đại Phùng: 3MR6+CW, Đan Phượng.
Đình Thọ Vực: 3MR2+356, Đan Phượng.