1184 An Ha pagoda

Chùa An Hạ (An Lạc Tự)

Chỉ hơn 20km từ trung tâm Hà Nội, giữa các khu đô thị mới xây ở phía Tây, cụm di tích đình và chùa An Hạ nằm sát nhau bên cạnh giếng làng có đủ sức thu hút khách ghé thăm trong một chuyến du lịch đi qua vùng La Phù - Đào Nguyên gần đường đê Tả Đáy.

Chùa An Hạ có từ cuối thời Lê trung hưng. Tên chữ: 安樂寺 An Lạc Tự. Xếp hạng: Di tích quốc gia (1995). Vị trí: XPQ4+RV, An Khánh, Hà Nội. Cách Ga Hà Nội: 21km, hướng 8h. Trạm bus: Trước Agribank Ngãi Cầu - Hoài Đức.

Đường đi

Từ trung tâm Hà Nội, đi đại lộ Thăng Long về phía Tây, rẽ vào đê Tả Đáy rồi xuôi về An Hạ. Từ phía Nam có thể vào theo tỉnh lộ ĐT72. Đường Liên khu 8 qua Khu đô thị Nam An Khánh và Vinhomes Thăng Long cũng dẫn tới thôn. Phía Đông xã đang thi công đường Vành đai 4, nên kiểm tra tình trạng đường trước khi đi.

Cổng hậu chùa mở ra phố An Thượng (đường làng cũ), tiện khi đi bộ sang các di tích lân cận.

Lược sử

Thôn An Hạ, còn gọi là Hạ Thôn, xưa thuộc trang Thượng Ốc, huyện Từ Liêm, phủ Quốc Oai, đạo Sơn Tây. Sau này thôn thuộc xã An Thượng, huyện Hoài Đức; từ năm 2025 thuộc xã An Khánh, Hà Nội.

Chùa được lập vào cuối thời Lê trung hưng, tên chữ là 安樂寺 An Lạc Tự. Đình và chùa An Hạ nằm liền kề trong một khuôn viên khá rộng, tạo thành cụm di tích lịch sử – văn hoá của làng.

Năm 1995, chùa và đình An Hạ được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Kiến trúc

Chùa quay mặt về hướng Tây (hơi chếch), nhìn qua sân ra vườn cây. Phía trước sân có lầu Quan Âm Nam Hải hình lục giác nằm trên ao nhỏ, bên trái lầu là lưng đình An Hạ. Cổng chính xây kiểu tam quan với các câu đối chữ Hán đắp nổi trên 4 trụ biểu. Sau cổng là vườn và sân rồi tới chùa chính. Toà tiền đường 5 gian xây kiểu tường hồi bít đốc tay ngai nằm song song với toà trung tế, cả hai chỉ cách nhau một khoảng nhỏ làm giếng trời và lấy sáng.

Toà trung tế rộng 5 gian cũng xây tường hồi bít đốc. Các bộ vì được làm theo kiểu “chồng rường” bào trơn đóng bén, đôi chỗ soi gờ chạy chỉ chạm lá lật. Gian giữa trung tế kết nối với toà thượng điện thành hình “chữ Đinh”. Toà thượng điện chia làm 3 gian. Các bộ vì được làm tương tự như ở toà trung tế. Ngoài ra, xung quanh chùa chính còn có nhà Tổ, nhà khách, nhà Mẫu và sân hậu. Cổng hậu mở ra đường làng, nay là phố An Thượng.

Di sản

Hiện trong chùa An Hạ còn bảo tồn được nhiều tấm bia đá, bát hương, chuông đồng và lọ lộc bình bằng sứ. Những hiện vật nổi bật nhất tại đây bao gồm 42 pho tượng Phật giáo Bắc tông.

Trong hệ thống tượng, đáng chú ý hơn cả là các pho tượng đặt trên bệ ở toà thượng điện. Lớp cao nhất bài trí bộ tượng Tam thế Phật toạ trên toà sen, toàn thân thếp vàng. Lớp thứ hai là bộ tượng Di Đà Tam tôn có kích thước lớn nhất trên Phật điện, gồm Phật A di đà cao 1,19m, ngực chạm hình chữ Vạn, hai bên là Bồ tát Quan Thế Âm và Đại Thế Chí. Lớp thứ ba bài trí tượng Ngọc Hoàng mình khoác áo triều phục uy nghiêm, hai bên là Nam Tào, Bắc Đẩu. Lớp dưới cùng là toà Cửu Long gồm có tượng Thích Ca sơ sinh ở giữa, hai bên là Phạm Thiên và Đế Thích. Xung quanh toà Cửu Long còn 18 pho tượng nhỏ tạc các chư Phật, Bồ tát.

Trong toà trung tế có đặt các pho tượng Hộ pháp Khuyến thiện và Trừng ác bằng đất luyện được trang trí hoa văn rực rỡ trên mũ, áo, ngực... Cạnh 2 pho Hộ pháp này là ban thờ Đức Ông và Thánh Tăng.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

Kết hợp chùa An Hạ với các di tích dưới đây thành một buổi tham quan nửa ngày. Nên bắt đầu ở cụm đình – chùa An Hạ, rồi đi tiếp theo khoảng cách gần nhất.

Chùa Đào Nguyên: xã An Khánh.
Chùa Tổng La Phù: xã An Khánh.
Đình An Hạ: xã An Khánh.
Đình Đào Nguyên: xã An Khánh.
Đình Ngãi Cầu: xã An Khánh.
Đình Ngự Câu: xã An Khánh.