Chùa Thượng Thuỵ (Diên Phúc Tự)

Lược sử

Thôn Thượng Thụy nằm ven đường quốc lộ QL32 và vốn có tên Nôm là Chôi, trước năm 1945 thuộc thị trấn Chôi, tổng Sơn Đồng, huyện Đan Phượng, tỉnh Hà Đông; từ tháng 7 năm 2025 thuộc xã Hoài Đức, TP Hà Nội.

Chùa Thượng Thụy có tên chữ Diên Phúc Tự (may mắn lâu dài) và còn gọi là chùa Thượng theo nhân dân địa phương. Chùa được khởi dựng vào khoảng đầu thời Lê sơ nếu căn cứ theo văn bia “Diên Phúc tự chi thạch bi” có niên đại là năm Hồng Đức thứ 17 (1486), được khắc trên tấm bia cổ nhất còn lại đến nay.

Năm 1991, chùa Thượng Thuỵ đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia.

Kiến trúc

Chùa quay hướng Tây Nam, trước tam quan có vườn tháp và ba pho tượng Tây Phương Tam Thánh đứng ngoài trời. Sau cổng là sân rộng. Toà tiền đường 7 gian, mái thấp nhưng nền cao, thềm gian giữa có đôi sấu đá đuôi dài uốn sóng chạy thành bậc dài 1,2m, mang phong cách nghệ thuật thời Trần và là di vật cổ nhất hiện còn. Các bộ vì làm theo kiểu “giá chiêng chồng rường”. Tại một vì nách còn giữ được bức chạm hai đô vật đang giữ miếng, thường thấy ở điêu khắc đình làng.

Tại toà thiêu hương, các bộ vì làm theo kiểu “giá chiêng chồng rường” chỉ bào trơn. Từ đây bước lên 4 bậc là vào toà thượng điện 5 gian, 4 mái xoè rộng lợp ngói mũi hài to nặng, góc đao uốn cong, các cột kê chân tảng chạm hoa sen, có sử dụng lại đầu dư chạm rồng mang phong cách thời Mạc.

Phía sau thượng điện là sân hậu với một toà nhà đồ sộ ba tầng được xây vào cuối thế kỷ XX. Bên tả chùa còn có một nếp nhà được xây thêm với bố cục hình “chữ Đinh” để thờ Tam toà thánh Mẫu. Tại bức bình phong, trên cuốn thư có đắp 4 chữ Hán 圆明见性 (Viên Minh Kiến Tánh). Lại có các câu đối đắp trên trụ biểu với nội dung ca ngợi công đức của thần tiên và thánh Mẫu.

Bên hữu ngoài khuôn viên chùa, ở sau hồ nước nhỏ là bức bình phong và hai nếp nhà 3 gian nằm song song. Trong hậu cung thờ Đại đế Đại vương Đô Đinh mã và Quốc vương Tề thiên Đại thánh là 2 trong số 6 vị thần tiên thường có mặt trong các quán đạo Giáo.

Di vật

Hiện trong chùa có khoảng 60 pho tượng tròn. Pho hộ pháp to lớn gần chạm mái được đặt tại tiền đường, đầu hồi bài trí một số bia và tượng hậu. Giáp hai bên tường toà thiêu hương có bộ tượng Thập điện Diêm vương niên đại muộn. Tại thượng điện, trên cùng là bộ Tam thế Phật bị mất một pho, chạm trong tư thế ngồi trên đài sen, có lẽ được làm từ thế kỷ XVII. Hàng thứ 5 có pho Quan Âm chuẩn đề bằng gỗ, có lẽ được làm từ thời Mạc. Ngoài ra còn có tượng Thổ địa và Tứ trấn.

Chùa bảo lưu được nhiều bức y môn và cửa võng, hoành phi, câu đối có giá trị. Về đồ đồng có bát hương và quả chuông niên đại Cảnh Thịnh thứ 2 (1794). Về đồ đá có 15 tấm bia thuộc thế kỷ XVII, XVIII và XIX. Đặc biệt có tấm bia cổ nhất được dựng năm Hồng Đức thứ 17 (1486).

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Chùa Bảo Phúc: 3P83+Q5H, Giang Xá, Hoài Đức.
• Chùa Cao Hạ (Kỳ Viên): 3P72+7QP, Cao Hạ, Hoài Đức.
• Chùa Linh Tiên Quán: 3M8W+8M, Đức Thượng, Hoài Đức
• Đình Cao Xá: 33M7X+R8Q, Đức Thượng, Hoài Đức.
• Đình và quán Giang Xá: 3P84+53, thị trấn Trạm Trôi.
• Đình Lưu Xá: 3P63+GH8, Đức Giang, Hoài Đức.

1269_ chua_Thuong_Thuy ©NCCông 2019-2026