Đình và chùa Đáp Cầu

Giới thiệu chung

Thôn Đáp Cầu trước đây thuộc xã Đáp Cầu, tổng Đỗ Xá, huyện Võ Giàng, phủ Từ Sơn, trấn Kinh Bắc; nay thuộc phường Đáp Cầu, TP Bắc Ninh. Vào thời Lê sơ nơi đây đã sinh ra tiến sĩ Trần Bá Linh là người có công với làng xã. Đến thế kỷ XX, nhà cách mạng Hoàng Quốc Việt tiếp tục làm rạng danh quê hương.

Thôn Đáp Cầu vào thời Lý - Trần vốn là một cứ điểm lớn trên phòng tuyến sông Như Nguyệt của quân đội Đại Việt nhằm ngăn chặn giặc phương Bắc. Đình và chùa làng nằm bên nhau, tạo nên một quần thể di tích lịch sử văn hoá ở phía Tây của đường đê hữu ngạn sông Cầu.

Đình Đáp Cầu

Đình có từ lâu đời, thờ 3 vị Thánh Tam Giang gồm Trương Hống, Trương Hát và em gái là Đạm Nương. Vào năm Kỷ Mão thời Lê trung hưng, đình được mở rộng với quy mô lớn. Đến năm 1902 dưới đời vua Thành Thái, dân làng tiếp tục xây thêm toà hậu cung 3 gian và toà thiêu hương 2 gian.

Năm 2006, đình được đại tu toàn bộ. Cổng kiểu nghi môn tứ trụ nhìn về hướng Tây Nam. Sau cổng là sân rộng với cổ thụ và toà phương đình 4 mái, 4 cột. Đại đình có bố cục hình “chữ Công”. Toà đại bái gồm 3 gian 2 chái, vì kèo theo kiểu “chồng rường kê đấu”, mỗi bộ có 6 hàng chân cột. Trang trí tại hậu cung và thiêu hương khá đơn giản.

Trong đại bái, ở 2 vì gian cạnh là kẻ chàng chạy suốt từ đầu trên cột cái xuống tận hiên, một kiến trúc tiêu biểu thời Lê trung hưng. Trên các bẩy hiên là những chạm khắc hình đầu rồng với bờm râu đao mác. Các bức cốn ở gian giữa được chạm khắc điêu luyện.

Đáng chú ý là hình đôi nam nữ cởi trần ngồi tự tình trên một phiến tròn có chân quỳ được đầu rồng đỡ. Người con trai cầm dải khố, người con gái che ngực. Phía trên là nụ sen hé nở, hai bên có đầu rồng với cô tiên cưỡi trên bờm và nhiều con vật nhỏ đang leo lên đầu và đao… Rồng là một trong tứ linh nhưng tại đây chỉ ở vị thế gánh đỡ cho các đầu hoành, câu đầu và nâng chỗ ngồi cho đôi trai gái nông dân.

Chùa Đáp Cầu

Chùa có tên chữ Bảo Uyên Tự, được khởi dựng vào thời Lê trung hưng và trùng tu vào các năm 1854, 1904, 1939, 2008. Tam bảo làm kiểu chồng diêm 2 tầng, quay hướng Tây Nam. Hai bên là gác chuông, gác khánh chồng diêm 2 tầng 8 mái. Nhà Mẫu, nhà Tổ 3 gian với hậu cung 1 gian 8 mái. Tiền đường 7 gian kết nối theo hình “chữ Đinh” với thượng điện 4 gian có 2 hành lang 5 gian chạy dọc bên hông.

Di sản văn hoá

Trong đình vẫn bảo lưu được các bản thần tích, sắc phong, long ngai bài vị, hoành phi, câu đối, bia đá... Trong chùa hiện có hệ thống tượng Phật giáo đầy đủ cùng đồ thờ và các hoành phi, câu đối, đại tự…

Ngày 13-2-1995, đình và chùa Đáp Cầu được xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật Quốc gia.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Đền và chùa Điều Sơn: 53VM+6GR, Thị Cầu, TP Bắc Ninh.
• Đền, đình, chùa Cô Mễ: 633P+X6, Vũ Ninh, TP Bắc Ninh.
• Đền Thanh Sơn: 53PM+WGW, Vũ Ninh, TP Bắc Ninh.
• Đình và chùa Đọ Xá: 53H6+9Q, Ninh Xá, TP Bắc Ninh.
• Đình và chùa Yên Mẫn: 53Q5+J2, Kinh Bắc, TP Bắc Ninh.
• Văn Miếu Bắc Ninh: 53F9+VH, Đại Phúc, TP Bắc Ninh.

  ---

  No 1152 ©NCCong 2025, dinh, chua Dap Cau