717 Ngoc Chi community hall & Vinh Thanh temple

Đình Ngọc Chi, miếu Vĩnh Thanh

Đình Ngọc Chi và miếu Vĩnh Thanh có từ thời Lê. Thờ: tướng Đào Hãn - nội hầu của An Dương vương - cùng hai con là Đống Công, Vực Công. Xếp hạng: Di tích quốc gia (1993). Vị trí: 4R9J+56, xã Vĩnh Ngọc, H. Đông Anh, TP Hà Nội. Cách Ga Hà Nội: 15km (hướng 11h). Trạm bus lân cận: Ngã 4 cầu vượt QL5 - Võ Nguyên Giáp (xe 25, 68, 86, 86ct, 90, 96, CNG03)

Địa lý

Làng Chiêm Trạch có ít nhất từ thời Hậu Lê, tên Nôm là làng Ruộng, sau tách thành hai thôn Ngọc Chi và Vĩnh Thanh. Đầu thế kỷ XIX đó là một xã thuộc tổng Tuân Lệ, huyện Đông Ngàn, phủ Từ Sơn, trấn Kinh Bắc (từ 1831 đổi thành tỉnh Bắc Ninh). Từ năm 1903, tổng Tuân Lệ thuộc tỉnh Phúc Yên, năm 1950 thuộc tỉnh Vĩnh Phúc.

Năm 1947, làng Chiêm Trạch nhập với hai làng Ngọc Giang, Phương Trạch thành xã Tân Tiến. Tháng 5-1961, xã Tân Tiến và các xã trong huyện Đông Anh được chuyển về thành phố Hà Nội. Năm 1965, xã Tân Tiến đổi tên thành Vĩnh Ngọc, gồm bốn thôn: Ngọc Chi, Phương Trạch, Vĩnh Thanh, Ngọc Giang.

Lược sử

Nhân dân hai thôn Ngọc Chi và Vĩnh Thanh cùng thờ ba vị thành hoàng, gọi chung là Tam Công. Theo bản thần tích được lưu ở đình Ngọc Chi, Tam Công gồm quan nội hầu Đào Hãn (ngài quê làng Hương Canh, lấy vợ ở làng Chiêm Trạch) và hai con trai là Đống Công, Vực Công.

Nội hầu là một viên tướng giỏi dưới thời vua An Dương Vương và 2 con của ngài cũng là võ tướng cùng triều; họ đã lập nhiều công trạng trong việc đánh giặc và bảo vệ quê hương. Thành Cổ Loa thất thủ, ba cha con lui về làng và chiến đấu đến hơi thở cuối cùng. Tam Công sau khi mất đã được nhân dân sở tại lập miếu Vĩnh Thanh để phụng thờ. Đời sau lại tôn 3 vị làm thành hoàng làng và rước thờ trong đình Ngọc Chi cùng 13 vị tiên công của những gia tộc có công khai lập ra thôn như: Phạm, Nguyễn, Hoàng, Bùi, Dương, Trần, Lê, Trịnh v.v..

Ngày 21 tháng 6 năm 1993, đình làng Ngọc Chi đã được Bộ Văn hóa và Thông tin xếp hạng là di tích lịch sử - kiến trúc - nghệ thuật quốc gia.

Kiến trúc

Đình Ngọc Chi nhìn chênh chếnh về phía đông nam qua sân gạch rộng ra một hồ nước dài hình chữ nhật. Tam quan cũ xây 3 tầng 8 mái lợp ngói ống giả đã bị thay. Cổng nghi môn mới gồm ba cửa có đắp phù điêu cặp Hộ pháp đứng gác và cảnh sơn thuỷ ở giữa 4 trụ biểu, trên trụ có đắp các câu đối chữ Hán. Tại sân đình có các cổ thụ che mát và 2 dãy nhà tả, hữu vu rộng 7 gian.

Toà tiền tế 3 gian 2 chái xây kiểu 2 tầng 8 mái nằm ở giữa, phía sau là tòa đại đình cũng 3 gian 2 chái, kết nối với hậu cung theo hình “chữ Đinh”, các mái đều lợp ngói ri. Trong đình còn giữ được một số mảng trang trí trên gỗ được chạm khắc từ thế kỷ XVII với hình tượng những người đang múa và cưỡi rồng rất đẹp.

Miếu Vĩnh Thanh nhìn về phía tây nam và cũng có kiến trúc tương tự như đình làng Ngọc Chi. Tuy nhiên quy mô của miếu nhỏ hơn đình và không có toà tiền tế, còn ao thì nằm phía bên tả chứ không ở phía trước.

Di sản

Nhân dân sở tại hàng năm làm lễ tưởng nhớ ngày sinh và ngày hóa của Nội Hầu (mồng 6 tháng Tư và mồng 4 tháng Giêng âm lịch), ngày sinh và ngày hóa của ông Đống và ông Vực (mồng 10 tháng Hai và mồng 6 tháng Giêng) cùng ngày khánh hạ (mồng 10 tháng Tám và mồng 2 tháng Một). Trong hội có tổ chức đua bơi chải trên hồ Vĩnh Thanh ở trước cửa miếu. Chải bơi là cây gỗ khoét hình thoi. Hai giáp bơi hai chải có mũi đầu bạc, cờ đuôi nheo màu vàng; hai giáp bơi hai chải có mũi đầu rồng, cờ đuôi nheo màu đỏ tía. Mỗi chải có 7 nam giới và 12 đô bơi là các cô gái chưa chồng. Cuộc thi diễn ra trong 3 ngày liền, chải nào được nhiều điểm nhất trong 3 ngày được trao giải.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

Chùa Bảo Sơn: xã Cổ Loa, huyện Đông Anh.
Chùa Bạch Sam Võng La: xã Hải Bối, huyện Đông Anh.
Chùa Cảnh Phúc: xã Đông Hội, huyện Đông Anh.
Đình, đền Cổ Loa: xã Cổ Loa, huyện Đông Anh.
Đình Lại Đà: xã Đông Hội, huyện Đông Anh.
Đình Xuân Canh: xã Xuân Canh, huyện Đông Anh.