948 Luong Xa village hall

Đình Lương Xá (Lam Điền)

Đình Lương Xá có từ thế kỷ XVIII. Thờ: 8 vị vua nhà Lý. Xếp hạng: Di tích cấp thành phố (?). Vị trí: VPJF+276, Quảng Bị, Hà Nội. Cách Ga Hà Nội: 25km, hướng 7 h. Trạm bus: Đình Lương Xá.

Địa lý

Thôn Lương Xá vốn là trang Mạc Xá, đến thế kỷ XVII mới thay đổi tên sau khi quân đội Lê-Trịnh buộc triều nhà Mạc phải rút chạy khỏi Thăng Long. Trước năm 1945, thôn thuộc tổng Lương Xá, huyện Chương Mỹ, tỉnh Hà Đông. Thôn có vài dòng họ, trong đó họ Đặng là đông nhất và có nhiều người làm quan nhất. Từ tháng 7-2025, Lương Xá thuộc xã Quảng Bị, TP Hà Nội.

Giao thông bộ thuận tiện nhờ có đường Máng Bảy và con đường đê Hữu Đáy với tuyến xe bus 124 chạy dọc thôn theo trục Bắc-Nam. Hiện nay thôn được nối với phía Đông sông Đáy bằng 3 cây cầu dành cho xe hai bánh và người đi bộ. Phải đi xuống thôn Cốc Thượng mới có cầu cho ô tô nhỏ, còn xe to vẫn cần đi qua lối cầu Mai Lĩnh hoặc cầu làng Chuông.

Lược sử

Đình Lương Xá có từ thời Lê trung hưng, trong hậu cung thờ Lý Bát Đế tức là 8 vị hoàng đế của nhà Lý đã trị vì nước Đại Việt suốt hơn 2 thế kỷ (1010-1225). Trải qua mấy trăm năm với nhiều lần sửa chữa, tôn tạo, ngôi đình ngày nay in đậm phong cách nghệ thuật kiến trúc và trang trí của thời cuối Lê đầu Nguyễn.

Ngôi đình nằm cạnh từ đường họ Đặng làng Lương Xá, tức Hữu Phủ Từ được chúa Trịnh Tráng cho xây vào năm 1647 để thờ đại công thần Đặng Huấn (1519–1583). Dòng họ này có nhiều hậu duệ nổi tiếng như Đặng Đình Tướng, Đặng Tiến Lân, Đặng Tiến Đông, Đặng Trần Thường v.v...

Kiến trúc

Cổng đình Lương Xá hiện được xây theo kiểu nghi môn tứ trụ và giáp mặt với con đường Hữu Đáy ở hướng tây. Du khách đi qua nghi môn và con ngõ ngắn khoảng vài chục bước sẽ đến chiếc cổng 2 tầng 8 mái giả, có cửa ngăn với một sân gạch khá dài. Phía bên kia sân là nhà văn hoá và ao đình, xa hơn chút nữa là Hữu Phủ Từ.

Ngôi đình nhìn hơi chếch qua sân dài về phía đông nam, mặt bằng xây dựng bố cục theo hình “chữ Nhị”. Toà đại bái lớn nhất, gồm 5 gian 2 chái, hàng hiên hẹp thụt vào ở giữa 2 chái và dựa trên 4 cột vuông, trên bờ dải có gắn hình các linh thú nhỏ. Sau 3 gian giữa của toà đại bái là một khoảng hẹp để lấy sáng rồi đến toà hậu cung nối liền với thượng điện, nơi đặt bài vị Lý Bát Đế. Tất cả các mái chảy đều lợp ngói ri.

Di sản

Ngoài đồ tế khí, hoành phi, câu đối và bản ngọc phả, trong đình làng Lương Xá hiện còn giữ được 82 đạo sắc phong thần và mỹ tự do các triều đại từ thời Lê trung hưng đến thời Nguyễn ban tặng cho Lý Bát Đế và các vị thái hậu nhà Lý. Huyền Thiên Chấn Vũ đại đế là đức thành hoàng được thờ riêng trong ngôi quán ở đầu làng. Hằng năm vào ngày 12 tháng Hai âm lịch dân làng tổ chức mừng sinh nhật của vua Lý Thái Tổ, mở đầu có đám rước kiệu đức Thánh từ quán về đình để làm lễ tế.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

Chùa Già Lam Tự: thôn Lam Điền, xã Lam Điền.
Đền Vua Bà: thôn Hương Lang, xã Thuỵ Hương.
Đình Bài Trượng: thôn Bài Trượng, xã Hoàng Diệu.
Đình Duyên Ứng: thôn Duyên Ứng, xã Lam Điền.
Đình Ứng Hoà: thôn Ứng Hoà, xã Lam Điền.
Hữu Phủ Từ: thôn Lương Xá, xã Lam Điền.