Phố Hàng Giầy

Lược sử

Phố này trước năm 1945 bao gồm hai đoạn ngắn. Đoạn từ ngã tư Hàng Chiếu - Nguyễn Thiện Thuật đến ngã tư Ngõ Gạch - Nguyễn [Văn] Siêu dưới thời Pháp thuộc mang tên Rue Lataste, thuộc đất thôn Cổ Lương, tổng Hậu Túc (sau đổi là tổng Đồng Xuân), huyện Thọ Xương cũ. Rue Lataste còn được gọi là phố Hàng Màn vì bên dãy nhà số lẻ có nhiều gia đình làm nghề may màn và vá thuê. Bên dãy nhà số chẵn thì vốn là dãy tường kho của công ty Vạn Bảo, sau năm 1954 trở thành trụ sở Sở Lương thực Hà Nội.

Đoạn từ ngã tư Ngõ Gạch - Nguyễn [Văn] Siêu đến chỗ giáp phố Lương Ngọc Quyến chính là phố Hàng Giầy có từ thời Lê Trung hưng. Sau này khi lập ra thành phố Hà Nội thì chính quyền thực dân Pháp mới đổi tên cổ thành Rue Nguyen Duy Han để ghi công một vị quan tuần phủ tỉnh Thái Bình. Đoạn này thuộc đất thôn Hài Tượng, tổng Hữu Túc (sau đổi là tổng Đông Thọ), huyện Thọ Xương cũ.

Rue Nguyen Duy Han lại gồm hai khúc. Khúc trên rất hẹp, chạy từ ngã tư Ngõ Gạch - Nguyễn [Văn] Siêu đến đền Bạch Mã, vốn thuộc đất phường cũ Hà Khẩu, nằm lọt vào giữa hai ngôi nhà lớn và sâu, một bên là đền, một bên là rạp xi-nê Kim Môn cũ.

Khúc dưới từ đền Bạch Mã chạy xuống nối với phố Lương Ngọc Quyến, xưa tập trung nhiều nhà hàng ăn uống nhỏ của người Trung Quốc. Mỗi cửa hiệu chỉ có một gian, bếp lò đặt ngay bên cửa ra vào. Nổi tiếng thời ấy là những món như chim quay (cửa hiệu Quảng Sinh Long), ngầu mạc nạm (thịt bò hầm dừ), ngầu pín (món ăn "bổ dương"), sách bò chần và các món ăn chế bằng thịt rắn, ba ba.

Phố mang tên Hàng Giầy vì từ thế kỷ XVII-XVIII đây là nơi cư ngụ và hành nghề của những người thợ làm giầy dép da, gốc làng Chắm (nay thuộc huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương). Chính họ đã lập ra thôn Hài Tượng (“Hài” nghĩa là giầy dép, “Tượng” nghĩa là thợ) và dựng đền thờ vọng ông Tổ nghề da. Khi giầy dép kiểu cũ đó không còn nhiều khách mua nữa, các chủ đất đã cho xây lại thành dãy nhà gác cho người Tàu thuê làm cửa hàng ăn uống, bên trên là chỗ gia đình họ ở. Ông Tổ nghề da được những người thợ giầy dép da thờ làm thành hoàng làng, cho nên ngôi đền này còn gọi là đình Hài Tượng, nay vẫn còn dấu tích ở số nhà 16 ngõ Hài Tượng (tức ngõ Hàng Giầy, mở ra phố Tạ Hiện).

Năm 1945, thị trưởng TP Hà Nội là BS Trần Văn Lai đã cho sáp nhập hai đoạn Rue Lataste và Rue Nguyen Duy Han làm một phố và đổi tên thành Tán Thuật. Từ năm 1947 cho đến nay, phố mang tên chính thức là Hàng Giầy.

Đến cuối thế kỷ XX, phố Hàng Giầy hầu như chỉ còn rất ít hộ dân tiếp tục làm nghề buôn bán giầy dép. Tuy nhiên nơi đây đang thu hút khá nhiều khách du lịch do vị trí ở ngay trung tâm khu phố cổ và có nhiều cửa hiệu tạp hóa, quán ăn, cà phê, khách sạn…

Đền Nội Miếu

Tại số nhà 30 phố Hàng Giầy có dấu tích đền Nội Miếu của thôn Hài Tượng. Năm 1895, ngôi đền được bán cho dân làng Châu Khê làm nghề đúc bạc ra Thăng Long định cư ở phố Hàng Bạc dùng làm nơi thờ vọng thành hoàng làng cũ. Trên cổng đền nay vẫn còn dòng chữ Hán “Châu Khê vọng sở, Nội Miếu cổ từ". Rất tiếc đến khoảng năm 2020 người ta đã dẹp bỏ tượng ngựa và võ sĩ, nghe nói đem về quê gốc. Diễn viên kịch Phạm Bằng (1931-2016) từng sống ở trong ngôi đền bé nhỏ bị biến thành phế tích này.

Bản đồ trực tuyến

Di tích lân cận

• Chùa Cầu Đông: số 38b phố Hàng Đường.
• Đền Bạch Mã: ngã phố Hàng Giầy - Hàng Buồm.
• Đền Cổ Lương: ngõ 28 phố Nguyễn Văn Siêu.
• Đình Đức Môn: số 38a phố Hàng Đường.
• Đình Thanh Hà: số 10 phố Ngõ Gạch.
• Ô Quan Chưởng: ngã phố Đào Duy Từ - Hàng Chiếu - Thanh Hà.

Mã QR và ảnh

No.5 ©NCCông 2011-2023, Hang Giay street